लोकसेवा सम्बन्धी आजको ताजा वस्तुगत प्रश्नोत्तर
१. पुष्पलाल राष्ट्रिय पुरस्कार–२०८० क–कसलाई प्रदान गरियो ?
राजनीतिक तथा सैद्धान्तिक विधामा कमलप्रसाद कोइरालालाई, इतिहास विधामा डा. बालचन्द्र मिश्रलाई र साहित्य, संस्कृति र विज्ञान विधामा गोपालप्रसाद थपलियालाई ।
पुरस्कारको राशि जनही एक लाख रुपियाँ रहेको छ।
आर्थिक वर्ष २०६८/६९ देखि यो पुरस्कार प्रदान गरिँदै आएको छ।
२. तामाङ मिनी सङ्ग्रहालयको निर्माण कहाँ गरिएको छ ?
दोलखा (विसं २०८०)
३. विसं २०८० असार १५ मा प्रदान गरिएको नूर–गङ्गा राष्ट्रिय बालसाहित्य पुरस्कार–२०७८ बाट सम्मानित हुने स्रष्टा को–को हुनुहुन्छ ?
डा. गेहेन्द्रमान उदास पोखरेली (पोखरा) र कन्हैया नासननी (काठमाडौँ)।
४. एसीसी यु–१६ इस्ट जोन कप क्रिकेट प्रतियोगिताको उपाधि कसले जित्यो ?
नेपाल
नेपालले घरेलु टिम मलेसियालाई २२१ रनले हराएर ट्रफी चुमेको हो। नेपालको यो ह्याट्रिक उपाधि हो। सन् २०१७ मा सिङ्गापुर र सन् २०१९ मा मलेसियालाई नै हराएर नेपालको यु–१६ टिमले उपाधि जितेको थियो ।
५. साफ च्याम्पियनसिप २०२३ को उपाधि जित्ने राष्ट्र कुन हो ?
भारत
घरेलु भूमिमा भारतले कुबेतलाई ‘सडन डेथ’ मा ५–४ ले हराउँदै नवौँ पटक उपाधि जितेको छ।
यसअघिको संस्करणमा भारत विजेता तथा नेपाल उपविजेता बनेका थिए।
६. सन् २०२३ को विश्व प्रतिस्पर्धात्मक सूचीमा पहिलो स्थानमा रहेको राष्ट्र कुन हो ?
डेनमार्क (दोस्रोदेखि दसौँ स्थानसम्म रहेका राष्ट्रहरू क्रमशः आयरल्यान्ड, स्विट्जरल्यान्ड, सिङ्गापुर, नेदरल्यान्ड्स, ताइवान, हङकङ, स्विडेन, अमेरिका र युएई हुन्)
७. सिँचाइ क्षेत्र अन्तर्गत राष्ट्रिय गौरवका आयोजनाको सङ्ख्या कति रहेको छ ?
६
राष्ट्रिय योजना आयोगका अनुसार राष्ट्रिय गौरवका आयोजनाको सङ्ख्या २४ छन्।
८. वल्र्ड एसोसिएसन अफ द मेयर मेट्रोपोलिसको सञ्चालक समिति सदस्यमा निर्वाचित हुन सफल नेपालका मेयर को हुनुहुन्छ ?
बालेन्द्र शाह (मेयर : काठमाडौँ महानगरपालिका)
सन् २०२४–२६ सम्मको कार्यकालका लागि उहाँ निर्वाचित हुनुभएको हो।
कार्यकाल सुरु : सन् २०२४ जनवरी १
सञ्चालक समिति सङ्घको प्रमुख व्यवस्थापकीय अङ्गका रूपमा रहेको छ। सदस्यहरूको महासभाले तोकेको दिशानिर्देश पूरा गर्नु यसको मुख्य जिम्मेवारी रहेको छ।
ठूला सहरी समूहको यो सङ्घले सरकारहरूलाई भेला गरेर महानगरको दिगो र समान विकास तथा उत्थानशील समाज रूपान्तरणका लागि रणनीतिक योजना तर्जुमा गर्ने छ।
संस्थामा हाल विश्वका १४० भन्दा बढी ठूला महानगरपालिका सदस्य रहेका छन्।
९. माल्दिभ्सको मालेमा सम्पन्न १३ औँ दक्षिण एसियाली शारीरिक सुगठन प्रतियोगितामा स्वर्ण पदक जित्न सफल खेलाडी को हुनुहुन्छ ?
ललित धिमाल (नेपाल), सन् २०२३ जुलाई
– ललितले ७५ केजी तौल समूहमा प्रतिस्पर्धा गर्नुभएको थियो।
१०. राष्ट्रिय प्रतिभा पुरस्कार–२०७९ बाट सम्मानित हुने व्यक्तित्व को हुनुहुन्छ ?
डि आर पोखरेल
११. २०७९ सालको भैरव पुरस्कार कसलाई प्रदान गरियो ?
विद्यादेव लुइँटेल (राशि : १,११,१११/–)
भैरव वाङ्मय पुरस्कार साहित्यकार विश्वम्भर चञ्चललाई प्रदान गरियो।
भैरव प्रतिभा पुरस्कार (५१,१११/–) कलाकार रामचन्द्र अधिकारीलाई प्रदान गरियो।
१२. पहिलो नेपाल ओलम्पिक कमिटी (एनओसी) अवार्ड २०२२ कसलाई प्रदान गरियो ?
सर्वश्रेष्ठ पुरुष खेलाडी : प्रिन्स दाहाल (ब्याडमिन्टन)
– सर्वश्रेष्ठ महिला खेलाडी : गौरिका सिंह (पौडी)
– सर्वश्रेष्ठ पुरुष प्रशिक्षक : दीपक मगर (तेक्वान्दो)
– सर्वश्रेष्ठ सङ्घ : नेपाल तेक्वान्दो सङ्घ
१३. नेपालमा फाइभ–जी सेवाको आन्तरिक परीक्षण शुभारम्भ कहिले गरिएको हो ?
विसं २०७९ माघ २२
१४. नेपाल सरकारद्वारा प्रशासनिक समन्वय परिषद्को गठन गर्ने निर्णय कहिले भएको हो ?
विसं २०७९ फागुन २६
मुख्य सचिवको संयोजकत्वमा गठन हुने परिषद्मा निम्न सदस्य रहने छन् ः
नेपाल सरकारका मुख्य सचिव ः संयोजक
प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रीपरिषद्को कार्यालयका प्रादेशिक समन्वय हेर्ने सचिव ः सदस्य
अर्थ सचिव ः सदस्य
सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयका
सचिव ः सदस्य
राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगका सचिव ः सदस्य
राष्ट्रिय योजना आयोगका सचिव ः सचिव
सात वटै प्रदेशका प्रमुख सचिवहरू ः सदस्य
महालेखा नियन्त्रक ः सदस्य
प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रीपरिषद्को कार्यालयका प्रादेशिक समन्वय तथा योजना महाशाखा प्रमुख ः सदस्य सचिव
१५. मिस स्टार युनिभर्स, २०२३ विजेता सुन्दरी को हुनुहुन्छ ?
सृष्टि महर्जन
१६. गोपालप्रसाद रिमाल राष्ट्रिय पुरस्कार–२०७९ कसलाई प्रदान गरियो ?
काव्य विधामा हाङयुग सुब्बा थाम्सुहाङ र नाटक विधामा युवराज घिमिरे
१७. युरोकप यु–२१ फुटबल प्रतियोगिताको उपाधि जित्ने राष्ट्र कुन हो ?
बेलायत
बेलायत बलियो प्रतिद्वन्द्वी स्पेनलाई १–० गोल अन्तरले पराजित गर्दै उपाधि चुम्न सफल भएको हो।
बेलायतले ३९ वर्षपछि यु–२१ युरोपेली च्याम्पियनको उपाधि जितेको हो। यसअघि सन् १९८४ मा बेलायत च्याम्पियन बनेको थियो।
यस प्रतियोगिताको उपाधि सर्वाधिक स्पेन र इटालीले पाँच–पाँच पटक जितेका छन्।
सन् २०२३ जुन २१ देखि जुलाई ८ सम्म प्रतियोगिता सञ्चालन भएको थियो। जर्जिया र रोमानियाद्वारा संयुक्त रूपमा प्रतियोगिता आयोजना गरिएको थियो।
१८. प्रहरी महानिरीक्षक वसन्तबहादुर कुँवरद्वारा नेपाल प्रहरीको दुईवर्षे कार्ययोजना कहिले सार्वजनिक गरिएको हो ?
विसं २०८० असार २२
१३ वटा लक्ष्य समेटी बनाइएको कार्ययोजनामा आन्तरिक सुदृढीकरण प्रमुख रहेको छ।
कार्ययोजनाले प्रहरी सेवा प्रवाहको गुणस्तरको व्यावसायिक सुदृढीकरण गरी समग्र प्रहरी सङ्गठनको दीर्घकालीन विकास र रूपान्तरण हुने बताइएको छ।
१९. योगमाया राष्ट्रिय नारी स्रष्टा सम्मान २०८० कसलाई प्रदान गरियो ?
डा. अरुणा उप्रेती
त्यस्तै योगमाया न्यौपाने अभियन्ता राष्ट्रिय सम्मान–२०८० सर्जक चन्द्रबहादुर बस्नेतलाई प्रदान गरियो।
२०. विसं २०८० असार २१ मा कोशी प्रदेशको मुख्यमन्त्रीमा नियुक्त हुन सफल व्यक्तित्व को हुनुहुन्छ ?
उद्धव थापा (नेपाली कांग्रेस, संसदीय दतका नेता)
प्रदेश प्रमुख पर्शुराम खापुङद्वारा असार २१ मा उहाँलाई मुख्यमन्त्रीमा नियुक्त गरियो।
थापालाई नेपाली कांग्रेससहित नेकपा (माओवादी केन्द्र), नेकपा (एकीकृत समाजवादी), जनता समाजवादी पार्टीलगायतको समर्थन रहेको छ।
२१. हुलाक बचत बैङ्कमा रहेका खाताहरू राष्ट्रिय वाणिज्य बैङ्कमा हस्तान्तरण हुनेसम्बन्धी सम्झौता कहिले भएको हो ?
विसं २०८० असार २४
नेपाल सरकारको आर्थिक वर्ष २०८०/८१ को वार्षिक बजेटमा व्यवस्था भई नेपाल सरकार, मन्त्रीपरिषद्को निर्णयबमोजिम हुलाक सेवा विभागले राष्ट्रिय वाणिज्य बैङ्कमा हस्तान्तरण गर्ने सम्बन्धमा सम्झौता भएको हो ।
सम्झौतापत्रमा हुलाक सेवा विभागकी महानिर्देशक इन्दु घिमिरे र बैङ्कका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत किरणकुमार श्रेष्ठद्वारा हस्ताक्षर गरियो।
देशभरका ६८ हुलाक कार्यालयबाट करिब ५७ हजार सर्वसाधारणको बचत खाता तथा करिब एक हजार सात सय कर्मचारीको ऋण लगानीका खाताहरू विभागले
बैङ्कका विभिन्न शाखा कार्यालयमार्पmत असार २८ (२०८०) भित्र विवरण हस्तान्तरण गर्ने छ। हुलाक बचत बैङ्कका निक्षेपकर्ताहरूले राष्ट्रिय वाणिज्य बैङ्कको नजिकैका शाखा कार्यालयमा गई नियमानुसार खाता अद्यावधिक गरी आफ्नो नियमित कारोबार २०८० साउन १ देखि गर्न सक्ने छन् ।
नेपाल सरकारले हुलाक कार्यालयलाई आव २०३२/३३ देखि सर्वसाधारणको बचत सङ्कलन गर्ने र आव २०६०/६१ देखि ऋण लगानीसमेत गर्ने अनुमति दिएको थियो।
२२. पाकिस्तानमा राष्ट्रिय सङ्कटकाल घोषणा कहिले गरियो ?
सन् २०२२ अगस्ट २६ (पन्ध्र प्रतिशतभन्दा बढी जनसङ्ख्या बाढीबाट प्रभावित भएका कारण)
२३. मङ्किपक्स पहिलो पटक बाँदरमा कहिले देखिएको थियो ?
सन् १९५८
पहिलो पटक मानिसमा सन् १९७० (कङ्गो) मा देखिएको थियो।
सन् २०२२ जुलाई २३ मा विश्वव्यापी स्वास्थ्य सङ्कटकाल घोषणा गरिएको थियो।
पहिलो पटक बाँदरमा देखिएको हुँदा यसलाई मङ्किपक्स भनिएको हो।
सामान्यतया सङ्व्रmमित भएको पाँचदेखि २१ दिनभित्र लक्षण देखिन्छ।
हल्का ज्वरो आउनु, टाउको दुख्नु, मांसपेशी दुख्नु, ढाड दुख्नु, ग्रन्थीहरू सुन्निनु, शरीरमा गिर्खाजस्ता विमिरा आउनु आदि यसका लक्षण हुन्।
२४. महामूर्ख सम्मेलन, २०७९ को अवसरमा ‘महामूर्ख’ उपाधिद्वारा कसलाई सम्मान गरियो ?
मनोज शाह (जनकपुरधाम उपमहानगरपालिकाका मेयर)
यसै गरी पटमूर्ख उपाधि ऋषि धमलालाई प्रदान गरियो।
मिथिला नाट्यकला परिषद्ले होली पर्वको अवसरमा विसं २०६१ देखि यो सम्मेलन आयोजना गर्दै आएको छ।
२५. संयुक्त राष्ट्रसङ्घको ७८ औँ महासभाको अध्यक्षमा को निर्वाचित हुनुभयो ?
डेनिस फ्रान्सिस (ट्रिनिडाड एन्ड टोबागो), सन् २०२३ जुन १
२६. आयुर्वेद कुन वेदको उपवेद हो ?
अथर्ववेद
विश्वकै प्राचीन चिकित्सा विज्ञान आयुर्वेद ईशापूर्व
तीन हजारदेखि ५० हजार वर्षअघि भारतवर्षबाट विकास भएको मानिन्छ।
आयुर्वेद उपचार विधि मात्र नभएर मानव जीवनका खानपिन, आहारविहारलाई निर्दिष्ट गर्ने विज्ञान हो, जसले मानवको शरीर, मन र आत्मालाई स्वस्थ तथा सन्तुलन राख्न मद्दत दिन्छ।
२७. भी–२० अर्थात् भल्नरेवल–२० भनेको के हो ?
जलवायु परिवर्तनका कारण जोखिममा रहेका मुलुकहरूको समूहलाई भी–२० भनेर चिनिन्छ।
यसको स्थापना सन् २०१५ अक्टोबर ८ मा भएको थियो।
यस समूहमा दक्षिण एसियाबाट अफगानिस्तान, बङ्गलादेश, भुटान, माल्दिभ्स, नेपाल र श्रीलङ्का रहेका छन्।
प्रस्तुतकर्ता : टङ्क केसी
Source : Gorkhapatra
