Nepal Police Others

नेपाल प्रहरीको आधुनिक इतिहास (वि.सं. २०१२ देखि हालसम्म)

नेपाल प्रहरीको आधुनिक इतिहास (वि.सं. २०१२ देखि हालसम्म)

Modern History of Nepal Police (2012 to Present)
वि.सं. (वर्ष)
विकासक्रम / महत्वपूर्ण कोशेढुङ्गाहरू
२०१२
  • प्रहरी ऐन, २०१२ को जारी र कार्यान्वयन (असोज ३० गते), यस ऐनले नेपाल प्रहरीलाई कानूनी र संस्थागत रूपमा आधिकारिकता प्रदान गरेको,
२०१३
  • प्रहरी तालिम केन्द्रलाई ललितपुरको श्री महलबाट काठमाडौंको महाराजगञ्जमा स्थानान्तरण गरिएको र व्यवस्थित पाठ्यक्रम सहितको भर्ना तथा तालिम प्रक्रिया सुरु भएको,
२०१४
  • काठमाडौं उपत्यकामा शान्ति सुरक्षा कायम गर्न नगर प्रहरी कार्यालय (City Police Office) को स्थापना
२०१५
  • प्रहरी नियमावली, २०१५ लागू; यस नियमावलीले प्रत्येक प्रहरी कर्मचारीका लागि 'मूल प्रहरी तालिम' अनिवार्य गर्नुका साथै प्रहरी दर्जाको वर्गीकरण र सेवा सुविधाहरू तोकेको,
  • नेपाल प्रहरी मुख्यालय (प्रहरी प्रधान कार्यालय) मा सञ्चार विभाग (Communication Section) को स्थापना
२०१६
  • काठमाडौं उपत्यका बाहिर पहिलो पटक ट्राफिक प्रहरी परिचालन,
  • प्रहरी कर्मचारीका लागि सवारी साधन तथा घोडाको व्यवस्था,
  • त्रैमासिक प्रहरी पत्रिकाको प्रकाशन सुरु
२०१९
  • देशभरको प्रहरी तालिममा एकरूपता ल्याउने उद्देश्यले प्रहरी तालिम मापदण्ड (Training Regulation) कार्यान्वयनमा ल्याइएको,
२०२१
  • प्रहरी सुधार समितिको गठन गरिएको र यस समितिको सिफारिसमा प्रहरी महानिरीक्षक (IGP) को पदलाई राजपत्राङ्कित विशिष्ट श्रेणीमा वर्गीकरण गरिएको,
  • अपराध अनुसन्धान विभाग (CID) को स्थापना
२०२२
  • काठमाडौं उपत्यकामा व्यवस्थित नगर प्रहरीको विस्तार
  • काठमाडौं उपत्यकाका सडकहरूमा पहिलो पटक ट्राफिक लाइट तथा जेब्रा क्रसिङको सुरुवात
  • सीमा क्षेत्रमा हुने अपराध नियन्त्रणका लागि सीमावर्ती इलाकाहरूमा प्रहरी चौकीहरू स्थापना
२०२३
  • खेलकुद विकासका लागि ‘श्री ५ महेन्द्र प्रहरी क्लब’ (हालको नेपाल प्रहरी क्लब) को स्थापना
  • प्रहरी कर्मचारीहरूलाई तालिम दिन धरान (पूर्व) र नेपालगञ्ज (पश्चिम) मा क्षेत्रीय प्रहरी तालिम केन्द्रहरू स्थापना गरिएको,
  • महिला र बालबालिका सम्बन्धी मुद्दा हेर्न महिला तथा बालबालिका सेवा निर्देशनालय (WCSCSD) को अवधारणा सुरु भएको,
२०२४
  • नेपाल प्रहरी इन्टरपोल (INTERPOL) को १००औं सदस्यको रूपमा सन् १९६७ सेप्टेम्बर २७ मा विधिवत प्रवेश
२०२५
  • विधि विज्ञान (Forensic Science) शाखा को स्थापना
  • प्रहरीमा खेलकुदको प्रवर्द्धन गर्न IGP शिल्ड फुटबल प्रतियोगिताको सुरुवात
  • सशस्त्र प्रहरी बल गण (Armed Police Battalion) को स्थापना
  • अनुसन्धान र परेड सम्बन्धी पहिलो पाठ्यक्रम प्रकाशित
२०२६
  • उत्तरी सीमा नाकाहरूमा उच्च आवृत्ति (High Frequency - HF) सञ्चार सञ्जाल विस्तार
  • प्रहरीमा पहिलो पटक कुकुर सेवा (Canine Service) को सुरुवात
२०२७
  • प्रहरी प्रधान कार्यालयमा विधि विज्ञान प्रयोगशालाको स्थापना
२०२८
  • नेपाल प्रहरीमा पहिलो पटक वाकी-टकी (Walkie-Talkie) रेडियो सेटहरूको प्रयोग सुरु (नेपाल प्रहरीले प्रयोग गेरको मोडल - PF2FM13 PYE Pocketfone VHF)
२०३०
  • सबै प्रहरी कर्मचारीहरूका लागि रासन (मासिक खाद्य भत्ता) प्रणाली लागू
२०३१
  • तालिमको बढ्दो आवश्यकतालाई सम्बोधन गर्न बुटवल र काठमाडौंको रानीबारी (प्रचण्ड भवन) मा थप प्रहरी तालिम केन्द्रहरू स्थापना
२०३२
  • केन्द्रीय प्रहरी विधि विज्ञान प्रयोगशाला ( Central Police Forensic Science Laboratory) र कुकुर शाखा (Canine Division) को स्थापना भई अपराध अनुसन्धानलाई वैज्ञानिक बनाउने कार्य सुरु
२०३४
  • काठमाडौंका व्यस्त सडक र सार्वजनिक स्थलहरूमा सवारी व्यवस्थापनका लागि घोडचढी प्रहरी (Horses Mounted Police) को परिचालन
२०३५
  • पर्यटकहरूको सुरक्षा र सहयोगका लागि पर्यटक प्रहरी (Tourist Police) को स्थापना
२०३६
  • प्रहरीको आन्तरिक सुरक्षा र ग्यारिजनका रूपमा पहरा गण (Garrison Battalion) को स्थापना
२०३७
  • प्रहरीमा विभिन्न खेलकुद विधाको व्यवस्थित विकास र प्रवर्द्धनका लागि नेपाल प्रहरी केन्द्रीय खेलकुद समिति (Central Sports Committee) को गठन
२०३८
  • प्रहरी कर्मचारीहरूको अभिलेख व्यवस्थापनलाई व्यवस्थित गर्न प्रहरी किताबखाना (Police Record Management) को स्थापना
२०३९
  • नागरिक-प्रहरी सम्बन्ध सुधारका लागि सामुदायिक प्रहरी सेवा (Community Policing) को औपचारिक सुरुवात
  • प्रहरी कल्याण कोषको स्थापना
२०४०
  • नेपाल प्रहरी अस्पताल (तत्कालीन वीरेन्द्र प्रहरी अस्पताल) र नेपाल प्रहरी स्कुल (तत्कालीन दीपेन्द्र प्रहरी स्कुल) को स्थापना 
  • १३१ जना महिला प्रहरीहरू सम्मिलित नेपालकै पहिलो महिला प्रहरी गुल्म (Female Police Company) स्थापना
२०४१
  • प्रहरी परिवारका महिलाहरूको सशक्तीकरण र कल्याणका लागि केन्द्रीय प्रहरी परिवार महिला संघ (हाल नेपाल प्रहरी श्रीमती संघ) को स्थापना
  • महिला प्रहरी ब्याण्ड (Women Police Band) को पनि स्थापना
२०४२
  • संगठनको प्रशासनिक र स्रोत व्यवस्थापनलाई सुदृढ गर्न प्रशासन विभाग (Administration Department) को स्थापना
२०४३
  • नेपाल प्रहरीमा सूचना प्रविधिको औपचारिक सुरुवात गर्दै कम्प्युटर शाखा को स्थापना
२०४५
  • नेपालले पहिलो पटक काठमाडौंमा १०औं इन्टरपोल एसियाली क्षेत्रीय सम्मेलन (10th Interpol Asian Regional Conference) सफलतापूर्वक आयोजना गरेको,
२०४६
  • नागरिकसँगको सम्बन्ध सुदृढ गर्न र प्रहरी गतिविधिबारे जानकारी दिन नेपाल टेलिभिजनबाट 'प्रहरी अनुरोध' कार्यक्रमको प्रसारण सुरु गरिएको,
२०४७
  • नेपाल प्रहरीको वर्दी (Uniform) खाकीबाट निलो रङ्गमा परिवर्तन गरिएको,
२०४८
  • लागूऔषध सम्बन्धी अपराध नियन्त्रणका लागि लागूऔषध नियन्त्रण कानुन कार्यान्वयन एकाइ (हालको ब्यूरो) को स्थापना
  • दङ्गा नियन्त्रण प्रहरी गण र क्षेत्रीय सशस्त्र प्रहरी गणहरूको स्थापना
  • नेपाल प्रहरी पहिलो पटक संयुक्त राष्ट्र संघ (UN) को शान्ति मिसनमा सहभागी
२०४९
  • प्रहरी नियमावली, २०४९ जारी
  • तत्कालीन सदर प्रहरी तालिम केन्द्रलाई स्तरवृद्धि गरी राष्ट्रिय प्रहरी तालिम प्रतिष्ठान (NPA) मा रूपान्तरण गरिएको,
  • विशेष प्रहरी डिभिजनको गठन
२०५०
  • प्रहरी सेवालाई समयसापेक्ष बनाउन र सुधारका मार्गहरू पहिल्याउन प्रहरी सुधार सुझाव आयोगको गठन
२०५२
  • कर्तव्य पालनाका क्रममा वीरगति प्राप्त गर्ने प्रहरीहरूको सम्मानमा अमर प्रहरी स्मारकको स्थापना गरिएको,
  • विशिष्टीकृत सेवाका लागि नेपाल प्रहरी विशेष कार्यदल (STF) को स्थापना
  • अपराध अनुसन्धान विद्यालय को स्थापना
  • अपराध अनुसन्धान विभाग (CID) को स्थापना
  • महिला तथा बालबालिका सेवा केन्द्र (हालको निर्देशनालय) को स्थापना
  • डिटेक्टिभ ट्रेनिङ स्कुल (DTS) को स्थापना
२०५३
  • ५५ जनाको दरबन्दी सहित पहिलो पटक महिला प्रहरी ट्राफिक एकाइ (Women Police Traffic Unit) को स्थापना
  • अन्वेषण तथा योजना शाखालाई अन्वेषण तथा योजना महाशाखामा स्तरोन्नति
२०५४
  • काठमाडौं उपत्यकाको सुरक्षालाई व्यवस्थित बनाउन उपत्यका प्रहरी कार्यालयको स्थापना
२०५५
  • प्रहरी कर्मचारीहरूका लागि मानव अधिकार स्थायी आदेश (Human Rights Standing Order) पहिलो पटक प्रकाशित र वितरण गरिएको,
२०५७
  • तत्कालीन दङ्गा नियन्त्रण प्रहरी गणलाई संगठनबाट अलग गरी सशस्त्र प्रहरी बल (APF) नेपालमा रूपान्तरण गरिएको,
२०५८
  • प्रहरी प्रधान कार्यालयको विशेष शाखा (Special Branch) लाई आतङ्कवाद विरोधी अनुसन्धान सेल (Counter-Terrorist Research and Investigation Cell) मा रूपान्तरण
२०५९
  • नेपाल प्रहरीको इतिहासमै पहिलो पटक 'प्रथम पाँच वर्षे रणनीतिक योजना' (२०५९-२०६४) तर्जुमा गरी कार्यान्वयनमा ल्याइएको,
२०६०
  • प्रहरी महानिरीक्षकको सचिवालय मातहत रहने गरी मानव अधिकार सेलको स्थापना
  • नेपाल प्रहरी सञ्चार नीति (Media Policy) जारी
२०६१
  • जटिल र संगठित अपराध अनुसन्धानका लागि केन्द्रीय अनुसन्धान ब्यूरो (CIB) को अवधारणा अनुरूप प्रहरी प्रधान कार्यालयमा एक प्रहरी नायव महानिरीक्षक (DIGP) सहित ७ जनाको दरबन्दी स्वीकृत
२०६२
  • तत्कालीन प्रहरी परिवार महिला संघलाई नेपाल प्रहरी श्रीमती संघ (NPWA) को रूपमा पुनर्गठन र रूपान्तरण गरिएको,
२०६३
  • काठमाडौं उपत्यकाको सुरक्षा र व्यवस्थापनका लागि महानगरीय प्रहरी (Metropolitan Police) प्रणालीको औपचारिक स्थापना र कार्यान्वयन
२०६४
  • 'श्री ५ महेन्द्र प्रहरी क्लब' को नाम परिवर्तन गरी 'नेपाल प्रहरी क्लब' कायम
  • नवलपरासीको जर्गाहामा प्रहरी युक्ति तालिम केन्द्र (Tactical Training College) को स्थापना
२०६५
  • पार्वती थापा नेपाल प्रहरीको इतिहासमा पहिलो महिला प्रहरी नायव महानिरीक्षक (DIGP) पदमा बढुवा
  • आतङ्कवाद विरोधी अनुसन्धान सेललाई आतङ्कवाद विरोधी निर्देशनालयमा स्तरोन्नति
२०६६
  • अन्वेषण तथा योजना महाशाखालाई अन्वेषण योजना निर्देशनालय (Research and Planning Directorate) मा स्तरवृद्धि गरिएको,
२०६७
  • विशिष्टीकृत अपराध अनुसन्धानका लागि केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो (CIB) को स्थापना
  • कम्प्युटर डिभिजनलाई कम्प्युटर निर्देशनालयमा स्तरोन्नति
२०६८
  • क्षेत्रीय प्रहरी कार्यालयहरू बीच कार्यसम्पादनमा आधारित प्रतिस्पर्धाका लागि 'प्रहरी ब्याटन' (Police Baton) को सुरुवात
  • प्रहरी प्रधान कार्यालयको अपरेसन रूमलाई केन्द्रीय कमान्ड सेन्टरमा स्तरोन्नति
२०६९
  • नेपाल प्रहरीको पहिलो लैङ्गिक नीति (Gender Policy) सार्वजनिक
  • लागूऔषध नियन्त्रण इकाइलाई स्तरवृद्धि गरी लागूऔषध नियन्त्रण ब्यूरो (NCB) नामाकरण गरिएको,
२०७०
  • स्वचालित औंठाछाप पहिचान प्रणाली (Automated Fingerprint Identification System - AFIS), डिजिटल ट्रङ्किङ प्रणाली (Digital Trunking System), र पोलिग्राफ (Polygraph) प्रविधिको औपचारिक सुरुवात
  • आतङ्कवाद विरोधी निर्देशनालयलाई विशेष ब्यूरो (Special Bureau) मा रूपान्तरण गरिएको,
२०७१
  • प्रहरी नियमावली, २०७१ जारी
  • चितवनको भरतपुरमा जुनियर प्रहरी अधिकृत (JCO) कलेज को स्थापना
  • अपराध अनुसन्धानलाई व्यवस्थित बनाउन प्रथम तीन वर्षे अपराध नियन्त्रण कार्ययोजना (CAP-I) स्वीकृत
२०७२
  • नेपालको नयाँ संविधान जारी भई धारा २६८ मा नेपाल प्रहरीलाई संघीय संस्थाका रूपमा परिभाषित गरिएको,
  • प्रहरी प्रधान कार्यालयमा डिजिटल फरेन्सिक ल्याब (DFL) को स्थापना
  • उपत्यकाका लागि 'हाम्रो प्रहरी' मोबाइल एप सार्वजनिक
२०७३
  • नागरिक-प्रहरी सम्बन्ध सुदृढ गर्न ‘प्रहरी मेरो साथी’ कार्यक्रमको सुरुवात
  • नेपाल प्रहरी अस्पतालले सर्वसाधारणका लागि विस्तारित स्वास्थ्य सेवा (EHS) सुरु
  • २०७३ साललाई 'प्रहरी तालिम वर्ष' का रूपमा मनाइएको,
२०७४
  • टोल टोलमा प्रहरीको उपस्थिति बढाउन 'हाम्रो टोलमा प्रहरी' कार्यक्रम सुरु गरिएको,
२०७५
  • विशिष्टीकृत अपराध अनुसन्धानका लागि साइबर ब्यूरो र मानव बेचबिखन अनुसन्धान ब्यूरोको स्थापना
  • समुदाय-प्रहरी साझेदारी’ (CPP) कार्यक्रम देशभर लागू
  • डा. दुर्गा थापा पुन पहिलो महिला प्राविधिक AIGP मा बढुवा
  • मानव बेचबिखन अनुसन्धान ब्यूरो (AHTB) र साइबर ब्यूरो को स्थापना
२०७६
  • संघीय संरचना अनुसार प्रहरीको परिचालन र समायोजनका लागि 'प्रहरी कर्मचारी समायोजन ऐन, २०७६' र 'नेपाल प्रहरी र प्रदेश प्रहरी (सञ्चालन, सुपरिवेक्षण र समन्वय) ऐन, २०७६' जारी
  • अनलाइन प्रहरी चारित्रिक प्रमाणपत्र (OPCR) प्रणालीको सुरुवात
  • काठमाडौँ उपत्यकामा सवारी नियम उल्लंघनको अभिलेख व्यवस्थित गर्न र अनलाइन जरिवाना भुक्तानीका लागि TVRS (Traffic Violation Record System) को सुरुवात
२०७७
  • नागरिकले मोबाइलबाटै सेवा लिन सक्ने गरी 'नेपाल प्रहरी मोबाइल एप' सार्वजनिक
  • कर्मचारीको कार्यक्षमता मापनका लागि कार्यसम्पादन सम्झौता सुरु
२०७८
  • संगठन संरचना (O&M) परिमार्जन गरी राजपत्र अनङ्किततर्फ ३ वटा नयाँ दर्जा (वरिष्ठ सई, वरिष्ठ हवल्दार, वरिष्ठ प्रहरी जवान) थप गरिएको,
  • नागरिक सेवालाई थप समावेशी बनाउन केन्द्रीय दलित डेस्कको स्थापना गरिएको,
  • राजधानीको सुरक्षा संवेदनशीलतालाई ध्यानमा राखी महानगरीय प्रहरी कार्यालय (Metropolitan Police Office) लाई काठमाडौँ उपत्यका प्रहरी कार्यालयमा रूपान्तरण गरिएको,
२०७९
  • पूजा सिंह जनपदतर्फ नेपाल प्रहरीको इतिहासमा पहिलो महिला प्रहरी अतिरिक्त महानिरीक्षक (AIGP) पदमा बढुवा
  • काभ्रेको पनौतीमा अत्याधुनिक राष्ट्रिय प्रहरी प्रतिष्ठानको विधिवत शिलान्यास (Groundbreaking Ceremony)
२०८०
  • "साझा जिम्मेवारी, समान प्रतिबद्धता" भन्ने नाराका साथ नेपाल प्रहरीको इतिहासमा पहिलो पटक 'राष्ट्रिय महिला प्रहरी सम्मेलन' आयोजना
  • वित्तीय अपराधको बढ्दो चुनौतीलाई हेर्न छुट्टै आर्थिक अपराध अनुसन्धान महाशाखा (Economic and Financial Crime Investigation Division) को स्थापना
२०८१
  • नेपाल प्रहरी स्टाफ कलेज (NPSC) को स्थापना
  • मध्य र वरिष्ठ तहका प्रहरी अधिकृतहरूको नेतृत्व क्षमता विकासका लागि Police Leadership and Staff Course (PLSC) को औपचारिक सुरुवात
२०८२
  • २०८२ भदौ २३ गते (८ सेप्टेम्बर २०२५) मा 'Gen Z' पुस्ताका आन्दोलनको क्रममा नेपाल प्रहरीका ३ जना कर्मचारीले सहादत प्राप्त गरेका,

 

Categories

Latest Blogs

The process of drafting the Constitution of Nepal (2072) and important decisions of the Constituent Assembly
Others

नेपालको संविधान (२०७२) को निर्माण प्रक्रिया तथा संविधान सभाका महत्त्वपूर्ण निर्णयहरू

  • Nov 03, 2026
  • 143
Collection of questions and answers asked by the Public Service Commission in BS 2083 Asoj/Kartik (Science and Technology)
Past Questions

लोकसेवा आयोगद्वारा वि.सं. २०८३ असोज/कार्तिक मा सोधिएको प्रश्नोतर संगालो (विज्ञान र प्रविधि)

  • Nov 03, 2026
  • 107
Madhesh Province, Education Technical Assistant - 2083/07/16
Past Questions

मधेश प्रदेश, शिक्षा प्राविधिक सहायक - २०८३/०७/१६

  • Nov 03, 2026
  • 129
Kathmandu Film Festival, 2083
Current Affairs

काठमाडौँ चलचित्र महोत्सव, २०८३

  • Nov 02, 2026
  • 138
Nepal in Figures 2026
Current Affairs

नेपालको तथ्यांकीय झलक, २०८३

  • Nov 02, 2026
  • 162